Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO)’nun 13 Ekim 2026 tarihinde açıkladığı çeltik ürününün 2026 döneminde uygulanacak alım fiyatlarına çiftçi kuruluşları ve siyasi partilerden tepkiler yükseliyor.
İpsala Çeltik Üreticileri Birliği: “Üreten çiftçi, fiyatı belirleyen başkası!”
İpsala Çeltik Üreticileri Birliği, artan üretim maliyetlerine ve ürün fiyatlarının alıcılar tarafından belirlenmesine tepki göstererek çiftçinin emeğinin karşılığını alabileceği adil bir fiyat politikası istedi. İpsala’da çeltik üreticileri, yükselen girdi maliyetleri ve ürün satış fiyatları arasındaki dengesizliğe dikkat çekti. İpsala Çeltik Üreticileri Birliği tarafından yapılan sosyal medya paylaşımında, üreticilerin mazot, gübre, tohum, ilaç, elektrik ve işçilik giderlerini yüksek fiyatlarla karşılamak zorunda kaldığı, ancak hasat ettikleri ürünü satarken aynı ölçüde söz sahibi olamadığı belirtildi. Paylaşımda, “Masraf bizim, emek bizim, risk bizim… Peki kazanç kimin?” sözleriyle üreticilerin yaşadığı sorunlara dikkat çekildi.
“Maliyet üreticinin, fiyat başkasının”
Çiftçinin üretim sürecindeki tüm maliyetleri üstlendiği, buna karşın ürününü satarken fiyat belirleme gücünün sınırlı kaldığı ifade edilen açıklamada, piyasa koşullarındaki bu durum eleştirildi. Birlik paylaşımında, “Ürettiği ürünün fiyatını kendisinin değil, alıcının belirlediği başka kaç sektör var?” sorusu yöneltilerek çiftçinin ürününü istediği değerden satamamasına tepki gösterildi. Mazot, gübre, tohum, ilaç, elektrik ve işçilik giderlerinin üretim maliyetlerini doğrudan etkilediğine işaret edilen açıklamada, çiftçinin borçlarının ve emeğinin de fiyat belirlenirken dikkate alınması gerektiği vurgulandı.
“Çiftçi sürekli zarar ederek üretim yapamaz”
Üreticilerin tüm zorluklara rağmen toprağını işlemeye devam ettiğine dikkat çekilen paylaşımda, çiftçinin mesleğine ve toprağına bağlılığının emeğinin karşılıksız kalmasına gerekçe gösterilemeyeceği belirtildi. Birlik, “Çiftçinin toprağına olan sevgisi, emeğinin ucuza alınmasının gerekçesi olamaz! Çiftçi fedakârlık yapar ama sürekli zarar ederek üretim yapamaz!” ifadelerini kullandı.
“Sadaka değil, adil fiyat istiyoruz”
İpsala Çeltik Üreticileri Birliği, paylaşımında üreticilerin beklentisini net sözlerle dile getirdi. Çiftçilerin yardım değil, üretim maliyetlerini karşılayan ve emeklerinin karşılığını veren bir fiyat istediği belirtilerek şu ifadeler kullanıldı: “Biz kimseden sadaka istemiyoruz! Ürettiğimiz ürünün maliyetini karşılayan, emeğimizin hakkını veren adil bir fiyat istiyoruz!”
YENİ Parti: “Üreticiyi maliyetin altında bırakıp tarımın geleceğinden söz edilemez”
Çeltik fiyatı ile ilgili olarak YENİ Parti’den de bir açıklama geldi. YENİ Parti Keşan İlçe Başkanı Anıl Çakır, açıklanan fiyatların hatırlatarak, artan girdi maliyetlerinin çiftçiyi zor durumda bıraktığını belirtti. İpsala’da hazırlanan maliyet raporunda bir kilogram çeltiğin üretim maliyetinin 47,26 TL, dekar başına maliyetin ise 37 bin 815 TL olarak hesaplandığını belirten Çakır, Baldo fiyatının kilogram başına maliyetin 2,26 TL altında kaldığını ifade etti. Bu farkın bin ton ürün teslim eden bir üretici için 2 milyon 260 bin TL’ye ulaştığını kaydetti.
“21 gün sonra ödeme zararı ortadan kaldırmaz”
Mazot, gübre, sulama, elektrik ve kira gibi giderlerin üretici üzerindeki yüküne dikkat çeken Çakır, ürün bedelinin 21 gün sonra ödenmesinin maliyet sorununu çözmeyeceğini savundu. Çakır, fiyatların yeniden değerlendirilmesini, ödemelerin hızlandırılmasını, tarımsal desteklerin artırılmasını ve TMO’nun alım koşullarının şeffaflaştırılmasını istedi. İthalat politikasının da yerli üreticiyi mağdur etmeyecek şekilde yürütülmesi gerektiğini belirten Anıl Çakır, üretim maliyetlerini karşılayamayan çiftçinin gelecek sezon tarlasını ekmekte zorlanabileceği uyarısında bulundu. Çakır, “Çeltik üreticisi kaderine terk edilemez. Çiftçinin alın terinin karşılığını almadığı bir düzende tarımın geleceğinden söz edilemez. Üreten kazanmalı ki Türkiye üretebilsin” dedi.
Zafer Partisi: “Çeltik üreticisinin emeğine sahip çıkılmalıdır”
Çeltik fiyatlarına tepki gösteren bir açıklama da Zafer Partisi’nden geldi. Zafer Partisi Keşan İlçe Başkanı Av. Türkay Gümülcineli, çeltik üreticisinin emeğine sahip çıkılması gerektiğini dile getirerek, “Çeltik üreticisinin kilogram başına maliyeti 47–48 TL bandındayken açıklanan alım fiyatının 45 TL olması, üreticilerimizi ciddi bir ekonomik çıkmazla karşı karşıya bırakmaktadır. Üretici, daha ürününü tarladan kaldırmadan zarar etme riskiyle karşı karşıyaysa burada sorgulanması gereken önemli bir sorun var demektir. Geçtiğimiz yıl 48–60 TL civarında olan mazot fiyatlarının bugün 100 TL seviyelerine kadar ulaşması, kurutma işlemleri için kullanılan kömürün ton fiyatının geçen yıl 8.000 TL iken bu yıl 12.000 TL olması, tarımsal üretim üzerindeki baskıyı her geçen gün artırmaktadır. Gübre, elektrik, işçilik ve diğer girdi maliyetlerindeki artışlar da çiftçimizin yükünü ağırlaştırmaktadır. Geçtiğimiz yıl 40 TL civarında alıcı bulan baldo pirinç fiyatları da üretim maliyetleriyle birlikte değerlendirilmelidir. İri tane çeltiğin bu yıl da 40 TL’den alıcı bulması, orta tanelerde ise 32–33 TL seviyelerinde fiyat oluşması, sürdürülebilir bir tarım politikasının eksikliğini göstermektedir. TMO çeltik fiyatına yüzde 13 artış uygularken resmî enflasyonun yüzde 30 bandında olması, reel enflasyonun ise bunun çok üzerinde hissedilmesi, üreticinin günlük politikaların yükü altında bırakıldığının göstergesidir. Desteklemelerde geçen yıla göre artışla dekar başına 697,50 TL olarak belirlenen miktar, mazotun ve gübrenin en çok kullanıldığı çeltik üretiminde planlı üretim desteği bulunmadığı için buğday, ayçiçeği ve diğer ürünlerin desteklerine kıyasla oldukça düşük kalmaktadır. Peki, soruyoruz: Çiftçi nasıl üretecek, emeğinin karşılığını nasıl alacak? Kendi topraklarımızda yetiştirebileceğimiz ürünleri ithal etmek yerine kendi üreticimizi desteklemeli, yerli üretimin önünü açmalıyız. Kendi çiftçimiz üretmek için mücadele ederken ithalatla üreticimizin emeğini değersizleştirmek yerine çiftçimize destek olunmalı, köstek olunmamalıdır. İthal tarım ürünlerine, yerli üreticiyi koruyacak ve üretimin sürdürülebilirliğini sağlayacak etkili gümrük vergileri uygulanmalıdır. Çiftçimiz üretimden uzaklaşırsa bunun bedelini yalnızca üretici değil, tüketici de daha yüksek gıda fiyatlarıyla ödeyecektir. Tarımın geleceği, üreticinin ayakta kalmasına bağlıdır. Üreticinin emeği, piyasa fiyatlarını belirlemede etkili hâle gelen üç harfli marketlerin karşısında değersizleşmekte; üretici bu firmaların insafına terk edilmektedir. Yetkililere çağrımız nettir: Çeltik üreticisinin maliyetleri dikkate alınmalı, çiftçimize emeğinin karşılığını verecek adil ve sürdürülebilir bir fiyat politikası uygulanmalıdır. Çiftçiyi toprağa küstürmeyin! Üreteni destekleyin, ithalata bağımlılığı azaltın, yerli üreticimizin yanında olun. Türk çiftçisine sabır diliyor, tüm üreticilerimize bereketli bir hasat sezonu diliyoruz” ifadelerine yer verdi.
Haber MERKEZİ
